Şantiye Dergisi 383. Sayı (Eylül-Ekim 2020)

cam elyaf takviyeli beton malzeme kullanıldı ve kayar kalıp sistemi ile yapıldı. Kayar kalıp, 25 santimlik be- ton katmanları şeklinde her saatte bir dökümyapılarak yapı bitene kadar hiç durmayan bir sistem. Kulenin çelik ka- natlarının betonarmeye bağlanmasını sağlayan ankraj parçaları koyulurken vardiyalar gece-gündüz 24 saat çalı- şılacak şekilde düzenledi. Toplamda 339 ankraj yerleştirildi. Dünyadaki kule tipi yapılarda genellikle 1-2 ank- raj yeterli olmaktadır. Burada kalıp ça- lışmalarına engel olmadan koyulacak 339 ankraj söz konusu ve tamamının doğru noktada olması gerekiyordu. Bu nedenle her 25 santimde bir kalıp- tan ölçüm alındı ki bina eğri olmasın. Her ankraj, önceden belirlenmiş dört noktadan ölçüldü. Böylelikle projede olması gereken yerde olduklarından emin olundu. Ankrajların tamamı ko- yulduğunda 90 metrelik kulenin 78 metrelik betonarme kısmında ancak milimlerle ölçülebilecek sapmalardan söz edilebilirdi...” Kontrol Kulesi’nin kanatlarında çok karmaşık bir sistem söz konusuydu “Kule katları tamamlandıktan sonra oval şeklindeki yapının taşı- yıcı çeliklerinin montajına başlandı. Bu işlemler tamamlanırsa, teknik ha- cimlerin ince imalatlarının (seramik, parke, kapı, pencere, duvar) önü açıl- mış olacaktı. Sonrasında kanatlara geçildi. Kanatlarda da çok karmaşık bir sistem söz konusuydu. 53 metre- den sonra 78metreye kadar tamamen kuleden ayrı devam eden bir sistem bulunuyordu. Her bir parçayı son de- rece hassas bir biçimde ölçerek birbi- rinin üzerine koymak gerekiyordu. Bu parçalara dış etkilerden zarar görme- meleri için gerdirme halatlarıyla ge- çici bağlantılar yapıldı. Çünkü çelik, beton gibi değildi; rüzgâr ve sıcaklık değişimlerinden ciddi etkileniyordu. Özellikle rüzgârda uzayıp kısalıyordu. Yani hareket eden bir sistem... Bu ne- denle cıvatalı bağlantılarda tolerans yalnızca 2 mmdaha fazla yer değiştir- diğinde yeniden efor sarf ederek eski durumuna getirmek gerekiyordu. Her bir kanadın 0’dan başlayıp 78 metre yüksekliğe gelip birleşene kadar tut- turulduğu geçici bağlantılar, sistem birbirini kilitledikten sonra söküldü ve yapı son halini aldı...” Böyle bir Hava Trafik Kontrol Kulesi dünyada yok “Kulenin gözlem katları 78 ve 85 metrelerde. Kontrol katlarında yansı- ma ve akustik konforun dikkate alın- dığı ve 360 derece görüş olanağı sağ- layan cam cephe sistemi bulunuyor. Bu katların camları, vantuzlarla 120 tonluk vinçle kaldırılarak yerleştiril- di. Tüm inşai tasarımı tarafımızdan yapılan kule işlevini yerine getirebil- mek için elektronik sistemler açısın- dan da son derece ileri teknolojilerle donandı. Bu derece elektronik enteg- rasyonun olduğu hava trafik kontrol kulesi dünyada henüz yok...” Tek çatı altında dünyanın en büyük terminali “Terminal binası tek çatı altında dünyanın en büyük terminali olma özelliğine sahip. 1milyon 400 binmet- rekare büyüklüğünde, 45 metre yük- sekliğinde, 4 katlı bir terminal. Termi- nal binasının oturacağı zemin de bizi çok uğraştırmıştı. Zemini stabil hale getirmek zorunluydu. Bunun için in- şaata başlamadan önce terminalin temelinde derinliği 10-15 metreyi bu- lan yumuşak zemini kazarak çıkardık. Daha sonra 30 metrelik dolgu yapıldı, ardından binanın oturacağı alana ka- zıklar çakıldı. Bununla da yetinilmedi, inşaata başlamadan önce terminalin toplam yükü hesaplanıp o kadar ağır- lıkta toprak, bu dolgunun üstüne ko- yuldu ve binanın oturması ölçüldü...” “Bina uzun yıllar sağlamlığını ko- ruyabilmesi için sudan da korunma- lıydı. Bölgede yeraltı sularının seviyesi çok yüksekti ve çok yağış alıyordu. Bu nedenle terminalin yalıtımı, betonun en büyük düşmanlarından biri olan sudan korunması için özel olarak, çok dikkatli ve özenli bir şekilde yapıldı. Binanın yatay olması, yapılan işlem- leri güçleştirdiyse de teknolojinin de yardımıyla bu konunun da üstesinden gelindi...” Terminalde 2 milyon metreküp beton kullanıldı “İstanbul Havalimanı için üretilen 10milyonmetreküp betonun 2milyon metreküpü, terminal binasının inşa- atı için kullanılmıştı. İnşaat sürerken projede sıra gelen bölümlere gerek- li betonun tam zamanında hazırlan- ması, sahaya getirilmesi, aynı anda 15-20 farklı alanda dökülmesi, büyük emek ve koordinasyon gerektiren ça- lışmalardı. Binanın zemini de prekast döşeme. Beton döküldükten sonra dışarıda hazırlanan prekast döşeme- 42 EYLÜL-EKİM 2020 PROJE / İstanbul Havalimanı